Dowor Touf (een goed woord) was een godsdienstige vereniging in Rotterdam. De statuten van de vereniging werden in 1880 in de Staatscourant gepubliceerd. In 1898 verschenen opnieuw de statuten in de Staatscourant. Waarschijnlijk was de vereniging nog ouder, in november 1909 werd het tachtigjarig bestaan gevierd, waarmee de vereniging in 1829 moet zijn opgericht.
Het doel van de vereniging is te lezen in de statuten. Dit was het houden van gemeenschappelijke godsdienstige bijeenkomsten volgens de Nederlands Israëlitische ritus in het huis van personen die in de rouw waren gedurende de zeven treurdagen (sjive). Dit zijn de zeven dagen van zware rouw, die volgen op de lewaaje (begrafenis).
Leden van de vereniging, die ook lid waren van het Israëlitische Mannenbegraafgenootschap, verplichten zich om bij het overlijden van vader of moeder gedurende de treurdagen de godsdienstige bijeenkomsten te laten verrichten door het Mannenbegraafgenootschap.
Ook werden godsdienstige bijeenkomsten georganiseerd tijdens de eerste avond van het Wekenfeest (Sjavoeot) en de avond vóór het Hosannafeest.
Verder werd de persoon die in rouw was financieel ondersteund, alsmede ieder lid op de zondag voor Pesach.
De vereniging werd aangegaan voor een periode van 29 jaar, beginnende op 1 januari 1880 en eindigend op 31 december 1908. Bij elke godsdienstige bijeenkomst moest er minjan zijn (10 halachisch Joodse mannen aanwezig).
Leden
Wie de (bestuurs)leden van de vereniging waren kan alleen worden opgemaakt uit de diverse krantenberichten. Zo werd in juli 1900 het 25-jarig jubileum als (godsdienstig) onderwijzer en leraar van N. Kogel door de vereniging gevierd. Dit was Nathan Kogel (Amsterdam, 21 augustus 1848 – Arnhem, 25 februari 1934). N. Alter leidde Nathan en zijn vrouw Betje Kosman (Leeuwarden, 15 maart 1847 – Arnhem, 27 mei 1929) binnen voor de feestviering. Ook zijn zeventigste verjaardag werd in 1918 gevierd door de vereniging.
N. Alter was godsdienstonderwijzer Nathan Alter (Den Haag, 3 december 1843 – Rotterdam, 15 oktober 1933), gehuwd met Johanna van Leeuwen (Rotterdam, 11 januari 1844 – Rotterdam, 10 april 1933). Op 1 juli 1915 vierde Nathan zijn veertigjarig jubileum als godsdienstleraar bij zowel Dower Touw als bij de Israëlietische Kostenlooze School in Rotterdam.
In 1904 was de voorzitter I. Bekkers, de secretaris H. Eijl en de financiële commissie bestond uit I. Slagter, Koster, Pekel en W. van Dam. Verder de heren Bril, Stad en Van Leeuwen tijdens de vergadering herkozen als bestuursleden en de heer S. de Haas werd bestuurslid in plaats van I. Jacobson. In 1909 werd L. v. d. Borg verkozen tot bestuurslid.
in 1920 was J. A. Kets de Vries voorzitter van de vereniging.
Vrouwenvereniging
Vanaf 1907 was er ook sprake van een vrouwenvereniging onder zelfde naam. De doelstelling kwam overeen met de mannenvereniging en er was een doel aan toegevoegd; het houden van bijeenkomsten tot het maken van doodskleren (Tachrichin). Dat de vrouwenvereniging gelieerd of een onderdeel was, werd bevestigd in Het Rotterdamsch Nieuwsblad van 6 januari 1920. Het werd daarin als zodanig benoemd en mevrouw Belia de Haas – Gazan (Middelharnis, – Rotterdam, ) werd in het zonnetje gezet daar ze de functie van directrice toen 20 jaar bekleedde.
Bestuursleden
In een verslag van de viering in het Nieuw Israëlietisch Weekblad van 26 november 1909 werd een overzicht van de bestuursleden opgenomen:
J. Bekkers jr., voorzitter,
J. J. Sanders, vicevoorzitter,
A. de Wolf, 1e secretaris,
H. Eijl, 2e secretaris,
A. Hildebrand, 1e penningmeester,
M. S. Pekel, 2e penningmeester,
E. S. v. d. Borg, commissaris,
B. Slier, commissaris,
L. Sleutelberg, commissaris.
In 1916 traden er vier bestuursleden af, die vervolgens werden herkozen. Dit waren:
I. J. Kets de Vries,
M. Slagter,
S. v. d. Sluys en
S. Fränkel.
In april 1921 trad H. Eijl af als secretaris. Dit wegens zijn hoge leeftijd en hij was ruim 40 jaar secretaris geweest. De heer S. v. d. Sluys volgde hem op.
Leeroefeningen
Er werden door de vereniging met regelmaat leeroefeningen gehouden en deze werden in bijvoorbeeld het Nieuw Israëlietisch Weekblad aangekondigd. Zo werd in mei 1915 in gebouw ‘Het Nut’ op de Oppert een bijeenkomst georganiseerd waarbij leraar N. (Nathan) Kogel een voordracht hield. Op 6 juni 1916 werd er een leeroefening gehouden in gebouw ‘Nut van ’t Algemeen’ aan de Oppert, daar werd ook een oefening gehouden ter gelegenheid van sjavoe’ot (wekenfeest) op 22 mei 1920.
100-jarig bestaan
In 1929 werd het honderdjarig bestaan gevierd. Een van de optredende artiesten bij het feest was cellist Abraham (Bram) van Zanten (Rotterdam, – Sobibor,
1938
In 1938 hield de vereniging Dowor Touf een leeroefening in restaurant Walg-Glaser aan de Botersloot in Rotterdam.
Den Haag en andere locaties
In Den Haag bestond er een vereniging met dezelfde naam. Deze organisatie werkte anders, en organiseerde bijvoorbeeld concerten voor Joodse zieken. Ook was er rond 1921 in Zaltbommel een vereniging met dezelfde naam.
bron:
Staatscourant, “Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant”. Zwolle, 03-08-1880. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO01:000070266:mpeg21:p001.
De Israëtietische pieuse vereeniging „Goed Doel”, onder de zinspreuk: „Dowor Touf”, te Rotterdam.. “Nederlandsche staatscourant”. ‘s-Gravenhage, 18-08-1898. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB08:000169834:mpeg21:p003.
Nathan Kogel, Stadsarchief Rotterdam, 494-03 Archief van de Gemeentesecretarie Rotterdam, afdeling Bevolking: bevolkingsboekhouding van Rotterdam en geannexeerde gemeenten, inventarisnummer 191.
Nathan Kogel, Stadsarchief Rotterdam, 494-03 Archief van de Gemeentesecretarie Rotterdam, afdeling Bevolking: bevolkingsboekhouding van Rotterdam en geannexeerde gemeenten, inventarisnummer 851-255.
Nathan Alter, Stadsarchief Rotterdam, 494-03 Archief van de Gemeentesecretarie Rotterdam, afdeling Bevolking: bevolkingsboekhouding van Rotterdam en geannexeerde gemeenten. inventarisnummer 851-006.
BINNENLAND. Een 25-Jarig Jubileum.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 06-07-1900, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010874262:mpeg21:p007.
Bestuursleden, Tentoonstelling.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 15-04-1904, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010871698:mpeg21:p006.
Doodskleren, Stadsnieuws.. “Rotterdamsch nieuwsblad”. Rotterdam, 06-04-1907, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010196643:mpeg21:p005.
L. v. d. Borg, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 30-07-1909, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010872737:mpeg21:p005.
De feestelijke herdenking van het 80-Jarig bestaan der Vereeniging „Dowor Touf” te Rotterdam.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 26-11-1909, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 01-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010872759:mpeg21:p005.
Gebouw Het Nut, S.S. DENTZ-POSNO.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 14-05-1915, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859565:mpeg21:p005.
N. Kogel, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 04-06-1915, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859567:mpeg21:p006.
Herverkiezing, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 05-05-1916, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859615:mpeg21:p005.
6 juni 1916, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 02-06-1916, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010860456:mpeg21:p005.
JUBILEUM KOGEL.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 30-08-1918, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859694:mpeg21:p005.
B. de Haas – Gazan, “Rotterdamsch nieuwsblad”. Rotterdam, 06-01-1920, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010493536:mpeg21:p002.
DOWOR TOUF.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 09-01-1920, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859765:mpeg21:p005.
BINNENLAND DOWOR TOUF.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 23-04-1920, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859780:mpeg21:p003.
Dowor Touf.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 14-05-1920, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010859783:mpeg21:p002.
H. Eijl, DOWOR TOUF.. “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 07-01-1921, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010860137:mpeg21:p003.
Zaltbommel, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 25-02-1921, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 03-10-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010860144:mpeg21:p007.