Hij kwam in Rotterdam om op 10 mei 1940. Een bijzondere dag, nog niet het bombardement maar wel de invasie in de Maasstad waarbij Duitse parachutisten en kleine watervliegtuigjes landden op de Nieuwe Maas en de slag om de Maasbruggen begon. De strijd zou vier dagen duren, tot het bombardement op de binnenstad de slag besliste. John Moerel (Breda, – Rotterdam, ) was een van de eerste Joodse slachtoffers in Nederland.
John was een zoon van vertegenwoordiger Eduard Maurits Moerel (Breda, – Sobibor, ) en Sophia de Vries (Rotterdam, – Sobibor, ). John had een broer Herman (Breda, 22 januari 1917) en het gezin woonde op de Mauritssingel 10 in Breda (1919). Vermoedelijk was het gezin minder stringent met het volgen van Joodse tradities. Er werden van tijd tot tijd dienstbodes gezocht die goed konden koken, maar voor de advertenties werden geen Joodse kranten gebruikt. Het gezin ging in november 1932 in Amsterdam wonen, op de Amstel 97. Twee jaar later verhuisde het gezin naar de Hendrik Jacobszstraat 50-3 wat tevens hun laatste adres in Nederland zou worden.
In 1939 / 1940 werd de oorlogsdreiging in Nederland steeds groter. John werd gekeurd op 18 maart 1838, was dienstplichtig en werd ingelijfd op 12 februari 1940. Hij werd ingedeeld bij het Depot Genietroepen van de Koninklijke Landmacht in Rotterdam in de compagnie van de reserve kapitein de Bats. De kennis van John als elektricien was welkom op deze plek.
Die allereerste dag van de oorlog werd fataal voor John. Hij werd neergeschoten vanuit de spoorwachtershuisjes van de spoorbrug bij de Koningsbrug en overleed ter plekke. John werd begraven op Begraafplaats Crooswijk.
Herman Moerel overleefde de oorlog, waarschijnlijk zat hij in een van de kampen want de kaart van de Joodsche Raad geeft aan: ‘aangekomen 11 juni 1945 in Amsterdam’. Hij ging wonen op de Hendrik Jacobszstraat 48-3. Verdere gegevens over hem ontbreken.
bron:
Herman Moerel, Familiebericht. “Bredasche courant”. Breda, 22-01-1917. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSAB03:000060269:mpeg21:p004.
Eduard Maurits Moerel, Stadsarchief Amsterdam, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 563.
John Moerel op brabantsegesneuvelden.nl, https://brabantsegesneuvelden.nl/persoon/john-moerel-breda-1919 (geraadpleegd 12 november 2025).
John Moerel op zuidfront-holland1940.nl, http://www.zuidfront-holland1940.nl/index.php?page=moerel-j (geraadpleegd 12 november 2025).
Marleen van den Berg, Joods Rotterdam, Vervolging, Ontrechting, Terugkeer en Rechtsherstel (Amsterdam 2025) 63.
Mauritssingel, Advertentie. “Bredasche courant”. Breda, 24-03-1919. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSAB03:000061369:mpeg21:p004.
John Moerel, Advertentiën.. “Bredasche courant”. Breda, 20-06-1919. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSAB03:000061494:mpeg21:p003.
Dienstbode, Advertentie. “Dagblad van Noord-Brabant”. Breda, 23-02-1920, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB23:001956042:mpeg21:p00004.
John Moerel, Stadsarchief Amsterdam, Militieregisters, archiefnummer 5182, inventarisnummer 4509.
John Moerel, Stadsarchief Rotterdam, 999-09 Burgerlijke Stand Rotterdam, overlijdensakten, akte 1943.511.
illustratie:
Herman Moerel, Familiebericht. “Bredasche courant”. Breda, 22-01-1917. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSAB03:000060269:mpeg21:p004.
John Moerel, Advertentiën.. “Bredasche courant”. Breda, 20-06-1919. Geraadpleegd op Delpher op 13-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSAB03:000061494:mpeg21:p003.
gepubliceerd:
13 november 2025
laatst bijgewerkt:
14 november 2025