fotografie Strauss

strausshoogstraat
de man op de foto is niet de heer Strauss, maar een ‘stoepier’, deze praatte de klanten naar binnen.

Fotografie Strauss was gevestigd op de Hoogstraat 375 te Rotterdam. Deze fotozaak werd geleid door het echtpaar Nathan Strauss (Steele , bij Essen), 24 april 1863 – Den Haag, 17 maart 1925) (foto man met snor) en Amalie Oppenheimer (Essen, 2 maart 1871 – 1933) (kleine foto  vrouw rechts) die uit het Duitse Königssteele vertrokken waren vanwege het groeiende antisemitisme.

Volgens de gezinskaart in het archief kwam Nathan op 12 juli 1904 in Rotterdam aan en werd de zaak in het gebouw De Galerij aan de Korte Hoogstraat 1b gevestigd. In 1914 vestigden ze zich op de Hoogstraat 375 en de nieuwe zaak werd met advertenties in de dagbladen begeleid.

Nathan en Amalie kregen, toen ze nog in Duitsland woonden, drie kinderen:
Herta (Steele, 13 februari 1893),
Alice (Königssteele, 28 mei 1896 – Auschwitz, 10 september 1943) en
Richard (Steele, 1 september 1900 – Rotterdam, 3 december 1955).
Ook Richard ging in de zaak en werd genoemd in de adresboeken van Rotterdam als fotograaf. In juni 1923 verhuisden Nathan en Amalie naar Scheveningen en gingen daar op de Badhuisweg 18 wonen, nog geen twee jaar later overleed Nathan op 17 maart 1925. Amalie bleef op de Badhuisweg wonen en overleed op 15 oktober 1933.

In het begin van de vorige eeuw woonde het gezin van Nathan en Amalie bij tijd en wijle weer in Duitsland en het blijkt dat in verschillende steden in Duitsland en Oostenrijk ook fotozaken van Nathan Strauss gevestigd waren (Windmühlestrasse 8-12 in Leipzig, Alvertplatz 12 in Plauen, Mariahilferstrasse 12 en Kohlmarkt 5 in Wenen). Het verhaal wil echter dat het gezin in de dertiger jaren na de machtsovername door Hitler en het groeiend antisemitisme definitief naar Nederland kwam, met als basis van het bedrijf de vestiging in Rotterdam.

straussnathanHerta (Hedda) (de vrouw die op de leuning zit) ging in 1916 naar Den Haag en ging daar op de Gerard Reijnstraat 32 wonen. Ze had toen een betrekking als fotografe en had later een fotozaak op de Laan van Meerdervoort.
Hedda trouwde met Max Kölner, waarvan ze scheidde en hertrouwde op 14 februari 1928 te Den Haag met Gerardus van der Mark (Den Haag, 30 oktober 1888). Gerardus was dansleraar van beroep en overleed, 9 maanden na het huwelijk, op 7 november 1928. Hij was net 40 jaar oud. Hedda heeft in de oorlog in verschillende concentratiekampen gezeten en overleefde de oorlog, maar was door haar ervaringen zwaar getraumatiseerd.

Alice (foto hierboven, midden) trouwde met Josef van Biene. Zij kregen vier kinderen, waarvan een van hen Willy (Willem, Den Haag, 10 september 1931 – Auschwitz, 10 september 1943) is. Hij duikt in de oorlog onder op het Westeinde in Amsterdam en een deel van zijn leven is beschreven in het boek Het Verlaten Hotel.

Richard (foto hierboven in matrozenpak) trouwde op 10 januari 1934 met de niet-Joodse Hendrika Johanna Geijs (Rotterdam, 5 april 1899 – Rotterdam, 3 juli 1975). Richard en Johanna krijgen twee kinderen, Tenne Strauss (Rotterdam, 2 maart 1935) en Christoffel Anthonie Strauss (Oud Beijerland, 14 april 1937). Tenne Strauss was goed bevriend met zijn neef Willy, de zoon van Alice. Hij bleef zijn leven lang zoeken naar zijn neef. Tenne overleed een aantal jaren geleden. De vader van Tenne, Richard, werkte in de oorlog voor de ondergrondse. Daarvoor vervalste hij paspoorten voor Joodse onderduikers. In de loop van de oorlog moest hij met vrouw en kinderen in de onderduik.

strausshoogstraatadvertentiDe zaak
De zaak floreerde op de Hoogstraat en Richard opende een atelier in Oud Beijerland, op de Oostdijk 38. De “hoofdvestiging” aan de Hoogstraat in Rotterdam gaat verloren bij het bombardement van 14 mei 1940. Richard was gemengd gehuwd en waarschijnlijk is dat de reden dat hij de oorlog overleefde. Richard overleed in Rotterdam op 3 december 1955; er zijn echter geen sporen te vinden over de activiteiten tussen 1940 en 1955. Mocht u informatie hebben, deze is welkom. strausshoogstraatzakje

verder
Het studioportret “Man met snor” van Nathan Strauss maakt deel uit van de collectie van het Rijksmuseum.

 

bron:
Voorwaarts, sociaaldemocratisch dagblad, 2 juni 1922, advertentie vergrootingen
fotozakje Strauss, met dank aan A van den Berg, 5 juli 2015
Rotterdamsch Nieuwsblad, 18 maart 1925, overlijdensadvertentie Nathan Strauss
email Carla Faro-Strauss d.d. 7 maart 2017
informatie Stoepier Carla Faro-Strauss

illustratie:
Voorwaarts, sociaaldemocratisch dagblad, 2 juni 1922, advertentie vergrootingen
fotozakje Strauss, met dank aan A van den Berg, 5 juli 2015
www.sweering-elias.com, foto familie Strauss
Rotterdamsch Nieuwsblad, 18 maart 1925, overlijdensadvertentie Nathan Strauss
afbeelding achterzijde met dank aan H de Reus

Laatste aanpassing:
10 september 2019