1e Middellandstraat

marcusnathanvoordezaak
slager Marcus en familie voor de zaak. Foto met dank aan Jack Marcus

Geschiedenis
Een stuk land tussen het dorpje Schoonderloo en de Beukelsdijk werd rond 1280 bedijkt en kreeg de naam Middelland. Op 27 juli 1894 kreeg deze aangelegde straat officieel de naam Middellandstraat. Het oostelijk deel werd de 1e Middellandstraat, het westelijk deel de 2e Middellandstraat en per 7 maart 1900 werd het deel waar de Claes de Vrieselaan aansluiting kreeg het Middellandplein genoemd.

1e Middellandstraat 10b – Perec Bornsztajn
Perec Bornsztajn werd geboren in Polen in de plaats Dzialoszyn nabij Czestochowa op 11 september 1887. Hij werd op 3 februari 1913 in Rotterdam ingeschreven, was kleermaker van beroep, en trouwde op 1 september 1920 met Pesse Lerner. Pesse werd geboren in Rotterdam op 18 augustus 1893.
Perec en Pesse kregen twee kinderen, Ellie (Rotterdam, 23 oktober 1921) en Aäron (Rotterdam, 20 maart 1925). Ze schreven Ellie en Aäron eerst in onder de vernederlandste achternaam Bornstein, de rechtbank bepaalde op 20 september 1929 dat de originele spelling moet worden aangehouden. Perec werd genaturaliseerd op 18 mei 1929.
Perec werd vermoord in Bobrek, een sub-kamp van Auschwitz waar een Siemens-fabriek stond. Op joodsmonument.nl staat de datum 30 september 1943, volgens het archief in Rotterdam was zijn overlijdensdatum 14 februari 1943.
Zijn zoon Aäron overleed eveneens in Bobrek op 28 februari 1943. Ellie werd vermoord in Auschwitz op 30 september 1942 en moeder Pesse in Auschwitz op 19 oktober 1942.

1e Middellandstraat 14a – Slagerij Marcus
Het verhaal over slagerij Marcus (foto) via de link. Jack, het jongetje in de kinderwagen, overleefde de oorlog en het verhaal over Jack Marcus is te lezen via de link..

1e Middellandstraat 38 – I Polak
I Polak woonde op dit adres in 1915 en zocht een meisje van 15 of 16 jaar als hulp in de huishouding.

1e Middellandstraat 49b – Drogist David Joseph Philipse
Op nummer 49b was de drogisterij van David Philipse gevestigd. Zijn dochter, Esther, zat in Westerbork in Gruppe Bühne, de groep die cabaretvoorstellingen moest opvoeren voor het ‘personeel’ van Kamp Westerbork. In deze groep zat het neusje van de zalm van de Nederlands-Joodse kleinkunst.

1e Middellandstraat 51b – Enna Chasler-Lebo
Op dit adres woonde tijdens de oorlog Enna Chasler-Lebo (Odessa, 5 december 1853 – Rotterdam, 7 mei 1942). Zij overleed hier en werd begraven op de Joodse begraafplaats op het Toepad.

schaaphaemstede21e Middellandstraat 63 – M. Hammelburg
In 1941 was op dit adres de zuivelhandel O.R.T. van M Hammelburg gevestigd.

1e Middellandstraat 111 – Gabriëls van Cleeff
Op dit adres was de NV Rotterdamsche Confectiefabriek v/h Gabriëls van Cleeff gevestigd.

bron:
bevolkingsregister Rotterdam gezinskaart.
adresboek Rotterdam 1930
gegevens gezin joodsmonument.nl (bezocht 22 okt 2013)
interview met Jack Marcus op 28 november 2013.
Rotterdamsch Nieuwsblad, 29 mei 1915, Polak, nummer 38
informatie Enna Chasler met dank aan J. Baker en www.joodsmonument.nl, lemma Enna Chasler-Lebo (geraadpleegd 24 juni 2019).

Illustratie
Nathan Marcus voor zijn winkel op de 1e Middellandstraat in 1936. Van links naar rechts op de foto: slagersknecht Ies van Zanten, ‘fietsjongen’ Dolf Hallensleben, Belia Marcus-van Gich, winkelmeisje en kinderjuffrouw Co Giliamse, slager/eigenaar Nathan Marcus, dochter Rozet (Rachel) Marcus en de jongste zoon Jack Marcus. © Jack Marcus en met vriendelijke toestemming van Jack Marcus, 5 dec 2015
“advertentie Hammelburg”. “Het joodsche weekblad : uitgave van den Joodschen Raad voor Amsterdam“. Amsterdam, 18-07-1941. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2016, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010318164:mpeg21:a0056

Laatst bijgewerkt:
24 juni 2019